Monthly Archives: Դեկտեմբերի 2025

Շփման ուժեր

Այսօր մենք կատարեցինք այս տարվա վերջին փորձը, փորձը կապված էր շփման ուժի ծանոթուցյան հետ։ Փորձըն իրականացնելու համար մեզ հարկավոր է փայտե չորսսուններ տարբեր նյութերով պատված։ Սպունգ, քերիչ, փայտե գլան, փայլաթիթեղ, յուղաթուղթ, փայտե չորսուն առանց որևէ մի բանի և կպչուն ժապավեն։ Մենք թեք հարթության

Հայոց լեզվի և գրականության հաշվետվություն․ Դեկտեմբեր

Հայոց լեզու

Այս ամիսը բավականին բարդ էր իմ համար, քանի որ ես ունեցել եմ առողջական խնդիրներ և դասերին շատ եմ բացակայել։ Այս ամիսը ես սկսել եմ գործնական քերականությունից, այն եղել է պարզ ու հասարակ։ Գործնական քերականություններ ես չեմ սիրոմ, դրա համար ել ես պատմելու բան չունեմ։ Այնուհետև մեզ հանձնարարված էր գրել ստեղծագործական աշխատանք, ես ընտրեցի «Նամակ ձմեռ պապիկին» վերնագիրը։ Ճիշտն ասած սա իմ կյանքի ամենաանկեղծ և նույնիսկ ամենահուզիչ ստեղծագործությունն է, որը ես երբևէ գրել եմ։ Ինձ շատ դուր եկավ այս ստեղծագործական աշխատանքը։Հաջորդ իմ աշխատանքը նույնպես ստեղծագործական աշխատանք է, որը ես վերնագրել եմ «Հրաժեշտ հին տարուն»։ Այս ստեղծագործական աշխատանքը այդքան ել լավը չէր իմ նախորդ ստեղծագործական աշխատանքի հետ համեմատ, բայց ամեն դեպքում այն տեղադրվել է «Գրաշխարհ» ամսագրի մեջ և շատերին այն դուր է եկել։ Դեկտեմբերի տասին ես գրել եմ վերլուծություն  «Բան ունեմ ասելու» պիեսի հիման վրա։ Այդ վերլուծության մեջ եսս պատմում եմ միտքը, ծագումը, իմաստը և այլ բաները։  Իմ վերջին գռառումը հայոց լեզվից եղել է ընտանեկան նախագծի իրականացումը։ Այստեղ ես ձայնագրել եմ «Կանաչ եղևնի» հեքիաթը իմ մայրիկի և եղբոր հետ։ Նախագիծը շատ ջերմ էր ինձ դուր եկավ։

Գրականություն

Գրականությունից այս ամիս մենք քիչ բան ենք արել, բայց բավականին հետաքրքիր ու ամանօրյա բաներ ենք կարդացել։ Երևի թէ գրականությունից սա ամենալավ ամիսն էր։ Առաջին նյութն էր Փիրըլ Ս. Բաքի «Ս․ ԾՆՈՒՆԴՅԱՆ ՕՐՎԱ ԱՌԱՎՈՏՅԱՆ» ստեղծագործությունը։ Ստեղծագործությունը շատ ջերմ ու հուզիչ էր, մենք այն կարդացել ենք, ուսումնասիրել ու քննարկել ենք։ Ինձ շատ դուր եկավ, բայց ամեն դեպքում ես ել ասելու բան չունեմ։ Հափորդ իմ նյութն էր «Բան ունեմ ասելու» պիեսը։ Սա իմ կյանքի առաջին կարդացած պիեսն էր և ես շատ ուրախ եմ, որ հենց սա է իմ կյանքի առաջին պիեսը։ Այն շատ բարի ու հետաքրքիր լիցք ունի, ես շատ մեծ հետաքրքրությամբ էի այն կարդում։ Ես կատարել եմ այս պիեսը առաջադրանքները և նաև գրավոր վերուծել եմ այն, որի նյութի հղումը ես նշել եմ վերևում։ Ամենավերջին իմ գռառումն էր «Փոքրիկ Պիկոլայի Ամանորի պատմությունը» մենք այն ընդհամենը կարդացել ենք։ Այս պատմվածքի մասին ասելու բան չունեմ։

Մթնոլորտային ճնշում: Քամի:Քամիների վարդ

Պատասխանել հարցերին

1.Ի՞նչ է մթնոլորտային ճնշումուը: Ի՞նչ միավորով են այն չափում:

Մթնոլորտային ճնշումնը այն ուժն է, որով մթնոլորտային օդն ազդում է երկիր մոլորակի կամ երկիր մոլորակի վրա գտնվող առարկաների վրա։ Իրեն չափում են, մմ-ով, սմ-ով և հՊա-ով։

2.Ի՞նչ սաարքով են չափում մթնոլորտային ճնշումուը, ի՞նչ տեսակներ են լինում:

Բարոմետրով, սնդիկային, աներոիդ և ինքնագիր։

3.Ի՞նչ է քամին:Ինչ սարքով են որոշում քամու բնութագրիչները:

Քամին օդի շարժումն է բարձր մթնոլորտային ճնշումից դեպի ցածր ճնշում։
Քամու բնութագրիչներըորոշում են ֆլյուգերով և անեմոմետրով ։

4.Ինչպե՞ս է առաջանում լեռնահովտային քամիները:

Լեռնահովտային քամիները առաջանում են, որովհետև ցերեկը լեռները ավելի արագ են տաքանում, գիշերը՝ արագ սառչում, և օդը շարժվում է ճնշման տարբերության պատճառով։

5.Ի՞նչ է <<Քամիների վարդը>>:

Քամիների վարդը գծապատկեր է, որը ցույց է տալիս քամիների ուղությունը։

Հայոց լեզվի և գրականության հաշվետվություն․ Նոյեմբեր

Հայոց լեզու

Հայոց լեզվից ես այս ամիս շատ եմ աշխատել, այս ամիսը բավականին բարդ էր հայոց լեզվի համար։ Իմ առաջին առաջանդրաքն էր գրաբարյան հատվածի ձայնագրումը, ես ընտրեցի գրաբարյան հատված և ձայնագրեցի այն, այս աշխատանքը շատ հեշտ էր։ Հաջորդ իմ աշխատանքն էր գործնական քերականությունը, ես գործնական քերականությունից ասելու բան չունեմ, սա ամենապռիմիտիվ աշխատանքներից է։ Ես գործնական քերականություններ շատ չեմ սիրում, բայց կան նաև հետաքրքիր աշխատանքներ։ Իմ հաջորդ աշխատանքը նույնպես գործնական քերականություն էր, սակայն այս գործնական քերականությունը, ամենահետաքրիրն էր այս ամսվա վերջ։ Այնուհետև ես գրեցի շարադրություն «Օրվա ամենասպասված պահը» վերնագրով։ Շարադրության մեջ ես պատմում եմ թե որքան շատ եմ սիրում ժամանակ անցկացնել իմ հարազատների հետ։ Նոյեմբերի քսան չորսին ես կատարել եմ նույնատիպ գործնական քերականությունը, ոչ մի արտասովոր և հետաքրքիր բան։ Նոյեմբերի քսան յոթին ես գրել եմ վերլուծունթյուն «Ջրի կաթիլ» ստեղծագործության հիման վրա, ինձ բավականին հեշտ է տրվել գրելը այս վերլուծությունը։ Ահա այսքանը հայոց լեզվի համար։

Գրականություն

Գրականությունից ես ունեմ ավելի քիչ աշխատաք քան հայոց լեզվից։ Առաջին կատարած առաջադրանքս էր «Սիրահար քամին», ես այն կարդացել եմ, դուրս եմ գրել անծանոթ բառերը և կատարել եմ առաջադրանքներերը։ Դասարանում մենք այն քննարկել ենք և պատմել ենք։ Հաջորդ մեր ստեղծագործությունն էր «Գրագիր Ջուլիոն»-ը։ Պատմվածքը շատ հուզիչ և գեղեցիկ էր, ես այն շատ հավանեցի։ Ես կատարել եմ առաջադրանքներ և քննարկել եմ այն դասարանում։ Այնուհետև մենք կարդացել ենք «Պարտուսի գերին» պատմվածքը ինձ դուր չեկավ, մենք միայն դուրս ենք գրել անծանոթ բառերը և մի փոքր քննարկել ենք այն։ Եւ իմ վերջին առաջադրանքն էր Հանս Քրիստիան Անդերսնի «Ջրի կաթիլը» ստեղծագործությունը; Այս պատմվածքը բավականին ձանձրալի էր իմ համար, իմ կարծիքով այն ավելի շատ դուր կգա երրորդ կամ չորրոդ դասարանի երեխեքի համար։ Ես այն վերլուծել եմ և կատարել եմ առաջադրանքները։

 

Այս ամիս ես կատարել եմ բոլոր անրաժեշտ ֆլեշմոբները և ես կատարել եմ փոխադրական առաջադրանքը։

Տարբերության

Հետևյալ ակնհայտ հավասարություններից՝
ստանում ենք՝
(a — b)2 = (a — b)(a — b) = a2 — ba — ab + b2 = a2 — 2ab + b2
(a — b)²= a²-2ab+b²:
Այս հավասարությունը անվանում են տարբերության քառակուսու բանաձև: Քանի որ այդ բանաձևում a-ն և b-ն կարելի է համարել ցանկացած թվեր, ապա այն կարդում են այսպես`
Երկու թվերի տարբերության քառակուսին հավասար է առաջին թվի քառակուսուց հանած առաջին և երկրորդ թվերի կրկնապատիկ արտադրյալը, գումարած երկրորդ թվի քառակուսին։

  1. Արտահայտությունը ձևափոխեք կատարյալ տեսքի բազմանդամի երկու եղանակներով.
    ա) (a — b)²=a²-2ab+b²
    բ) (x — 3)²=x²-6x+9
    գ) (1 — m)²=1-2m+m²
    դ) (5 + p)²=25+10p+p²
    ե) (2a — 3)²=4a²-25a+9
    զ) (4 — 3y)²=16-24y+9y²
    է) (3m + 2n)²=9m²+12mn+4n²
    ը) (5p — 2q)²=25p²-20q+4q²
  1. Օգտագործելով գումարի կամ տարբերության քառակուսու բանաձևը` արտահայտությունը ձևափոխեք կատարյալ տեսքի բազմանդամի.
    ա) (a — b2)²=a²-2ab²+b^4
    բ) (x3 — y)²=x^5-2x³y+y²
    գ) (m3 — n2)2
    դ) (p4 + q2)2
    ե) (a3 + ab)2
    զ) (x3 — y2z)2
    է) (2m — n2)2
    ը) (3p2 — 2q2)2
    թ) (4a2b — 3ab2)2
  1. Բազմանդամը ներկայացրեք տարբերության քառակուսու տեսքով.
    ա) a2 — 2ab + b2
    բ) 9m2 — 6m + 1
    գ) 16p2 — 56pq + 49q2
    դ) x4 — 6x2y + 9y2
    ե) 4x2 — 4xy + y2
    զ) 25 — 30c + 9c2
    է) 100a2 + 25b2 — 100ab
    ը) 16 + 9x6 — 24x3

Լրացուցիչ աշխատանք

  1. Արտահայտությունը ձևափոխեք կատարյալ տեսքի բազմանդամի,
    ա) (m + n)2 + (m — n)2
    բ) 2(a — 1)2 + 3(a — 2)2
    գ) 5(x — y)2 + (x — 2y)2
    դ) 4(m — 2n)2 — 3(3m + n)2
    ե) (2a — b)2 — 5(a — 2b)2
    զ) 4(3x + 4y)2 — 7(2x — 3y)2
    է) 2(p — 3q)2 — 4(2p — q)2 — (2q — 3p)(p + q)
    ը) 5(n — 5m)2 — 6(2n — 3m)2 — (3m — n)(7m — n)
    թ) (2p — q)2 — 2(2p — q)(p — q) + (p — q)2

Սելիա Թաքսթեր:Փոքրիկ Պիկոլայի Ամանորի պատմությունը

Պիկոլան ապրում էր Իտալիայում, որտեղ նարինջներ են աճում, և արևը փայլում է ջերմ ու պայծառ:
Նա հայր չուներ, քույր ու եղբայր չուներ: Ապրում էր մայրիկի հետ հին քարե տանը: Նրանք շատ աղքատ էին, և մայրն ամեն օր ուրիշների հատակն ու հագուստն էր լվանում, որ գումար վաստակեր իր ու փոքրիկ աղջկա համար: Պիկոլան ամբողջ օրը մենակ էր և խաղում էր հին, մաշված տիկնիկով, որը մայրիկը մի օր գտել էր փողոցում:
Նրանց բակի քարե պատին մի փոքրիկ անցք կար, և Պիկոլան սիրում էր անցքի միջով դիտել հարևանի այգին: Այդպես նա տեսնում էր կանաչ խոտը, զգում ծաղիկների անուշ բույրը, լսում շատրվանի ձայնը: Այգում երբեք մարդ չէր լինում, քանի որ ծեր պարոնը, ով այգու տերն էր, չէր սիրում խոտ ու ծաղիկներ:
Աշնանային մի օր մայրիկն ասաց, որ պարոնը տունը վարձով է տվել ամերիկացի մի ընտանիքի: Դրանից հետո Պիկոլան երբեք միայնակ չէր լինում, որովհետև ամերիկացու երեխաները ողջ օրը խաղում էին այգում, երգում էին ու պարում: Նրանք Պիկոլային չէին նկատի, եթե մի օր նրանց կատվիկը չփախչեր պատի մոտ: Սկզբում նրանք մի քիչ վախեցան պատի անցքից տեսնելով Պիկոլայի սև աչքերը, բայց հաջորդ օրը Ռոուզը աղջիկներից ավագը, մոտեցավ պատին ու խոսեց նրա հետ: Դրանից հետո երեխաներն ամեն օր զրուցում էին Պիկոլայի հետ և հաճախ միրգ ու քաղցրավենիք տալիս անցքի միջով:
Երբ երեխաների հայրն իմացավ Պիկոլայի մասին, լայնացրեց պատի անցքը և Պիկոլային բակ հրավիրեց: Ի՜նչ երջանիկ էին նա և երեխաները: Պիկոլան իր լավագույն զգեստն էր հագել և փայտե կոշիկները: Տարօրինակ էր փայտե կոշիկ հագնելը, բայց Պիկոլայի մայրիկը այլ կոշիկ, անգամ գուլպա գնելու համար փող չուներ: Երեխաները շատ լավ օր անցկացրին:
Եկավ դեկտեմբերը: Մի օր երեխաները Պիկոլային հարցրրին, թե, իր կարծիքով, Ձմեռ պապը Ամանորին ինչ նվեր է իրեն բերելու:
-Ամանորի նվե՞ր,- հարցրեց Պիկոլան:-Իսկ դա ի՞նչ է:
Երեխաները զարմացան, իսկ Ռոուզը լրջորեն ասաց.
-Սիրելի Պիկոլա, չգիտե՞ս ինչ է Ամանորը:
Իհարկե, Պիկոլան գիտեր, թե դա ինչ է, բայց երբեք չէր լսել Ամանորի նվերների մասին:
Երեխաները ծիծաղեցին, և բոլորը միասին սկսեցին պատմել Ձմեռ պապի ու նվերների մասին: Պիկոլան էլ իր մայրիկին պատմեց: Մայրն ասաց, որ Ձմեռ պապը երևի չգիտի, որ իրենց տանը փոքրիկ աղջիկ կա, և չի գա: Բայց Պիկոլան համոզված էր, որ Ձմեռ պապիկը կհիշի իրեն, որովհետև ընկերները խոստացել էին իր անունից էլ նամակ ուղարկել:
Վերջապես Ամանորի նախօրեն եկավ: Պիկոլան ու մայրիկը ապուր ու հաց կերան, իսկ երբ քնելու ժամը հասավ, Պիկոլան հանկարծ հիշեց, որ երեխաները ասել էին, որ պետք է գուլպա կախի նվերի համար: Ինքն ու մայրը գուլպա չունեին: Խեղճ աղջիկը կանգնեց բուխարու մոտ, և աչքերից արցունքներ հոսեցին: Բայց շուտով հիշեց իր փայտե կոշիկների մասին: Դրանցից մեկը դրեց ծխնելույզի մոտ և մտածեց, որ Ձմեռ պապիկը գլխի կընկնի, թե ինչի համար է:
Արևը նոր էր դուրս եկել, երբ Պիկոլան արթնացավ և վազեց կոշիկի մոտ: Երբեք չեք կարող գուշակել, թե ինչ գտավ դրա մեջ:
-Մայրի~կ, մայրի~կ,- կանչեց նա,- տես, թե Ձմեռ պապիկն ինչ է բերել ինձ:
Մայրիկը նայեց կոշիկի մեջ:
-Պիկոլա,- զարմացած բացականչեց նա, -բարի Ձմեռ պապը քեզ ծիծեռնակ է նվիրել:
Երբ թռչնակին կոշիկից հանեցին, նա չփորձեց թռչել, ուղղակի սկսեց ցատկոտել սենյակում: Նրա թևերից մեկը մի քիչ վնասված էր, բայց մայրիկն այն զգուշորեն փաթաթեց:
Պիկոլան հպարտորեն տարավ իր նվերը երեխաներին ցույց տալու: Նրանք շատ նվերներ էին ստացել` խոսող տիկնիկներ, պատկերազարդ գրքեր, խաղալիք գնացքներ ու դաշնամուր, բայց նրանց նվերներից և ոչ մեկը կենդանի չէր, ինչպես Պիկոլայի թռչնակը: Երեխաներն այնքա~ն երջանիկ էին, ինչքան Պիկոլան, իսկ Ռոուզը մեծ ծղոտե վանդակ գտավ և նվիրեց Պիկոլային: Ծիծեռնակն իրեն միանգամայն տանն էր զգում` պայծառ աչքերով նայելով երեխաներին: Ռոուզը նաև մի տուփ կոնֆետ էր պահել Պիկոլայի համար: Երբ նա ի վերջո տուն գնաց իր սիրելի թռչնակի հետ, ողջ Իտալիայում նրանից ավելի երջանիկ փոքրիկ աղջիկ չկար:

 

Գումարի քառակուսին։ Շարունակություն

  1. Արտահայտությունը ձևափոխեք կատարյալ տեսքի բազմանդամի.
    ա) (a + b)2 + (a + b)(a — b)=
    բ) (a + 3)2 + (a + 1)2
    գ) 2(m + 1)2 + 3(m + 2)2
    դ) 5(p + q)2 + 3(p + 2q)2
    ե) (2a + 3b)2 — (3a + 2b)2
    զ) (3x + y)2 — 3(2x + 3y)2
    է) (m + n)2 + 2(m + n)(2m — n) + (2m — n)2
    ը) 2(p + 3q)(p + 2q) — (p + 2q)2 -(3q+p)2 :
  1. Արտահայտությունը գրեք բազմանդամի տեսքով.
    ա) (a + 2b)(a + 2b)=a²+4ab+4b²
    բ) (2x + 3y)²=4x²+12xy+9y²
    գ) (3x + y)2 + (x + 3y)²=
    դ) (x + 2)²=x²+4x+4

Տնային աշխատանք

  1. Բացե՛ք փակագծերը և գրե՛ք բազմանդամի կատարյալ տեսքով.
    ա) a(b + c)
    բ) 3x(x — 2)
    գ) 3(5x — 7)
    դ) 3x2(4x — 6y + 13z)
    ե) 23(5x2 — 11)
    զ) — 2c(bc + 5c2d)
  1. Միանդամը գրե՛ք կատարյալ տեսքով.
    ա) (8x)2
    բ) (0.5a)2
    գ) (3ab)2
    դ) (6mn)2
    ե) (x3)2
    զ) (a2b)2
    է) (xy3)2
    ը) (7n3)2
    թ) (5aa)2 :
  1. Աստղանիշի փոխարեն դրե՛ք թիվ, որպեսզի հնարավոր լինի օգտագործել գումարի քառակուսու բանաձևը.
    ա) x2 + 6x + *
    բ) a2 + 10a + *
    գ) y2 + 4y + *
    դ) 4x2 + 20x + *
    ե) 9p2 + 6p + *
    զ) a4 + 12a2 + *
  1. Բազմանդամը բերե՛ք կատարյալ տեսքի.
    ա) 1 − ( x2 − x + 1),
    բ) 2x − (3xy + y + 3x),
    գ) 4x + 2x(x − 1),
    դ) 5(2 − 3c) + 7(3c + 1),
    ե) 7a2 + 5b 2(7a2 + b),
    զ) 6x2 − 3(2x2 − 4),
    է) (6a2)2 − a3(12a + 5),
    ը) 2ax2 − 6x2(a − 1),
    թ) 2a(5a + 2) − 4a2